Δευτέρα, 25 Μαϊος 2020

ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ

Ὁ Πνευματικός Ἡγέτης

τοῦ Μητροπολίτου Καισαριανῆς, Βύρωνος καί Ὑμηττοῦ Δανιήλ

στήν παρουσίαση τοῦ τόμου

«Χριστόδουλος -Ἀρχιεπίσκοπος Ἀθηνῶν καί Πάσης Ἑλλάδος

(1998-2008) Πνευματικός Ἡγέτης»

(Στοά τοῦ Βιβλίου Αἴθουσα 2,  Ἀντώνη Τρίτση, Τρίτη 15.10.2013)

            Στόν τόμο πού ἐκδόθηκε καί παρουσιάζεται στήν σύναξη αὐτή τῶν εὐσεβῶν, φιλογενῶν, φιλιστόρων καί φιλοπατόρων «Χριστόδουλος : Ὁ Πνευματικός Ἡγέτης» ἐπελέγησαν νά συμπεριληφθοῦν καί νά ἀναφερθοῦν οἱ ποιμαντικές ἐνέργειες, ὁμιλίες, πρωτοβουλίες  τοῦ πολύκλαυστου Μακαριστοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καί Πάσης Ἑλλάδος κυροῦ Χριστοδούλου (1998-2008) πού τόν ἀνέδειξαν ἀληθινά καί ἀδιαμφισβήτητα Πνευματικό Ἡγέτη, Ἄνδρα Ἐκκλησιαστικό σοφό, συνετό καί ἐπιστήμονα (Δευτερονομίου α΄ 13) ἔχοντα τά χαρακτηριστικά πού καταγράφει ὁ θεόπνευστος λόγος τοῦ Θεοῦ καί κόσμησαν τούς θεοφόρους Πατέρες καί Ποιμένες τῆς Ἐκκλησίας μας.

            1ον. Γιά τήν πλούσια πολύκαρπη καί καλλίκαρπη πνευματική διακονία του δικαίως δύναται νά τοῦ ἀποδοθεῖ ὁ τίτλος τοῦ Καλοῦ Ποιμένος κατά τήν περιγραφή τοῦ Κυρίου μας πού ἔχει τά ἑξῆς χαρακτηριστικά:

            α΄.  αὐτοθυσία.

            «Ὁ ποιμν καλς τν ψυχν ατο τθησιν πρ τν προβτων» (Ἰωάννου ι΄ 11).

            Ἔθεσε τά πλούσια προσόντα του καί τά χαρίσματα μέ τά ὁποῖα τόν εἶχε προικίσει ἡ πρόνοια τοῦ Θεοῦ στήν διακονία τοῦ εὐαγγελίου τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ. Ἐνῷ ἄνετα ἠδύνατο μέ αὐτά νά διεκδικήσει ἐπίζηλη κοσμική σταδιοδρομία σέ πολλούς τομεῖς τῆς κοινωνικῆς ζωῆς, ἐν τούτοις  ὅλη τήν πνευματική προῖκα του, ἐννοῶ τά τάλαντα καί τά ἐκκλησιαστικά ἀξιώματα, ἀλλά καί ὅσα ὁ ἴδιος ἀπέκτησε καί καλλιέργησε τά προσέφερε θυσία  λογική καί εὐάρεστη στό θρόνο τοῦ Θεοῦ ποιμαίνοντας τό λογικό ποίμνιο.   

           

            β΄.  ἀγῶνας γιά τήν ὑπεράσπιση καί προστασία τῶν προβάτων

            « μισθωτς δ κα οκ ν ποιμν, ο οκ εσ τ πρβατα δια, θεωρε τν λκον ρχμενον κα φησι τ πρβατα κα φεγει· κα λκος ρπζει ατ κα σκορπζει τ πρβατα. δ μισθωτς φεγει, τι μισθωτς στι κα ο μλει ατ περ τν προβτων » (Ἰωάννου ι΄ 12-13).

            Ἀγωνίσθηκε μέ λόγια καί ἔργα νά προστατέψει τά πνευματικά δικαιώματα τοῦ εὐσεβοῦς λαοῦ τοῦ Θεοῦ τῆς Ἐκκλησίας χωρίς νά φοβεῖται, χωρίς νά μεμψιμοιρεῖ, χωρίς νά ἀποφεύγει κόπους καί φροντίδες, χωρίς νά παραλείψει τά καθήκοντά του, χωρίς νά παύσει παρά τίς δυσκολίες καί τά ἐμπόδια νά ἐνεργεῖ γιά τήν προστασία τῶν πνευματικῶν δικαιωμάτων τῆς Ἐκκλησίας. Ὑπερασπίσθηκε χωρίς νά λιποτακτεῖ καί χωρίς νά ἀδιαφορεῖ τήν πνευματική ταυτότητα καί φυσιογνωμία τῶν Ὀρθοδόξων Χριστιανῶν.

                           

            γ΄.  γνώση τοῦ ποιμνίου καί τῶν προβλημάτων του.

            «τοτ θυρωρς νογει, κα τ πρβατα τς φωνς ατο κοει, κα τ δια πρβατα καλε κατ' νομα κα ξγει ατ » (Ἰωάννου ι΄ 3)

            «γ εμι ποιμν καλς, κα γινσκω τ μ κα γινσκομαι π τν μν» (Ἰωάννου ι΄14).

            Ὁ πιστός λαός, τόν ἀνεγνώριζε ἡγέτη του, τόν ἀποδεχόταν, τόν ἀκολουθοῦσε, τόν καμάρωνε, καυχιόταν γι’ αὐτόν, χαιρόταν γι’ αὐτόν κι αὐτός χαιρόταν γιά τόν ὑπέροχο λαό πού ζοῦσε στήν αὐλή τοῦ Κυρίου, στήν ἁγία Ἐκκλησία Του.

            Γνώριζε τίς ἀνάγκες τοῦ λογικοῦ ποιμνίου καί προνοοῦσε γι’ αὐτές ἀναπτύσσοντας ποικίλα κατάλληλα καί ἀποτελεσματικά προγράμματα καί πρωτοβουλίες.

           

                δ΄. αὔξηση τῶν προβάτων

                «Κα λλα πρβατα χω, οκ στιν κ τς αλς τατης· κκεν με δε γαγεν, κα τς φωνς μου κοσουσι, κα γενσεται μα πομνη, ες ποιμν»                   ( Ἰωάννου ι΄ 14).

            Μέ τόν διαυγέστατο, σαφέστατο καί «ἐν χάριτι ἅλατι ἠρτυμένο» (Πρός Κολοσσαεῖς δ΄ 5) λόγο του καί τό παράδειγμά τῆς ζωῆς του ἐνέπνευσε  τήν πίστη στίς καρδιές τῶν ἀνθρώπων καί ἔθεσε τήν Ἐκκλησία στό κέντρο τοῦ ἐνδιαφέροντος τῆς κοινωνίας. Κάλεσε ὅλους στήν σύναξη τῶν τέκνων τοῦ Θεοῦ. Δίδαξε σέ ὅλους νά θεωροῦν τήν Ἐκκλησία τους μάνα τους καί τήν πίστη στό Θεό ἐλπίδα καί νόημα ζωῆς. Ὁ λαός τοῦ Θεοῦ πού «ἀκουμποῦσε» σ’ αὐτόν  ἐπιζητοῦσε τήν παρέμβασή του. Αὐτό πού οἱ ἅγιοι Ἀπόστολοι εἶπαν στόν Κύριο μας Ἰησοῦ Χριστό ὅτι «πάντες ζητοῦσι σε» (Μάρκου α΄ 37) συνέβη στό μακαριστό ἀρχιεπίσκοπο. Ἀκόμη καί σήμερα τόν ἀναζητεῖ μέ ἀγωνία ὁ λαός τοῦ Θεοῦ καθώς πλήττεται ἀνελέητα.  

               

                ε΄.  καθοδήγηση τῶν προβάτων

            «Κα ταν τ δια πρβατα κβλ, μπροσθεν ατν πορεεται, κα τ πρβατα ατ κολουθε, τι οδασι τν φωνν ατο» (Ἰωάννου ι΄4 ).

            Οἱ ἀνησυχίες του γιά τίς ἐξελίξεις στήν Ἐκκλησία καί στήν κοινωνία γενικώτερα ἡ διορατικότητά του τόν ἔφερναν πολλά χρόνια μπροστά ἀπό τήν ἐποχή του. Τά συμβαίνοντα σήμερα ἐπαλήθευσαν τούς προβληματισμούς του καί τήν ἀγωνία του γιά τήν πορεία τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ. Ἀνησηχοῦσε καί προετοιμαζόταν γιά τά δύσκολα πού τά ἔβλεπε νά ἔρχονται καλπάζοντας παρά τίς λοιδορίες τῶν ἄσπονδων ἐχθρῶν του.  

               

                                                                        * * * * *

            2ον. Ἕνας ἀκόμη χαρακτηρισμός τοῦ ἀνήκει, ὅτι ἀναδείχθηκε καί ἐργάσθηκε ὡς Ἱεραποστολικός Ἐργάτης κατά τήν περιγραφή τοῦ Ἀποστόλου Παύλου.

            α΄. Ταπεινός ὑπηρέτης πού κοπίασε πολύ καί ἀντιμετώπισε πολλούς πειρασμούς.

            «δουλεων τ Κυρίῳ μετ πσης ταπεινοφροσνης κα πολλν δακρων κα πειρασμν τν συμβντων μοι ν τας πιβουλας » (Πράξεων κ΄ 19).

            Ὅλοι γνωρίζουν πόσο πολεμήθηκε, ἀλλά καί πόσο κοπίασε. Ποιές ψυχοφθόρες ἐπιβουλές θέλησαν νά τόν καθυποτάξουν καί νά τόν  ἀναγκάσουν νά ὑποταχθεῖ καί αὐτός ἔμεινε ὄρθιος καί ἀγωνιστής στίς ἐπάλξεις τοῦ καθήκοντος. Ἐπιβουλές ἐκ τῶν ἔσωθεν, ἐπιβουλές ἐκ τῶν θύραθεν, ἐπιβουλές ἐκ τῶν ἀντιμαχομένων, ἐπιβουλές ἀπό ἑκείνους γιά τούς ὁποίους ἦταν «βαρύς καί βλεπόμενος» (Σοφίας Σολομῶντος β΄ 15) πού δέν ἀνεχόταν οὔτε νά τόν βλέπουν.            

           

            β΄. Ὑπερασπίσθηκε μέ παρρησία καί εἰλικρίνεια τά δίκαια τῆς Ἐκκλησίας

             «Ὡς οδν πεστειλμην τν συμφερντων το μ ναγγελαι μν κα διδξαι μς δημοσίᾳ κα κατ’ οκους, διαμαρτυρμενος ουδαοις τε κα λλησι τν ες τν Θεν μετνοιαν κα πστιν τν ες τν Κριον μν ησον Χριστν » (Πράξεων κ΄ 20-21)

            Δέν ἀπέκρυψε ποτέ τήν σκέψη του, δέν συμβιβάσθηκε μ’ ὅσους ἐπεδίωκαν νά σιωπήσει, νά μήν καταθέσει στήν κοινή κονίστρα τῆς ζωῆς τήν γνώμη του. Ἦταν διαυγής καί ξεκάθαρος, τολμηρός καί διορατικός, εἰλικρινής καί συνεπής στίς ἀπόψεις του. Ὑπερασπίστηκε μέ γενναιότητα καί παρρησία τίς ἀπόψεις του. Καί μέ τά ἐπιχειρήματα του διεκδικοῦσε τήν δικαίωση καί ἀναγνώριση τοῦ δικαίου τῶν ἀπόψεών του. Ἀθλητής μέ κρίση καί δράση, ἱκανός νά παλεύει γιά τίς ἀπόψεις του. Κήρυκας τῆς ἐπιστροφῆς στόν Θεό καί στήν πίστη στόν Κύριο Ἰησοῦ Χριστό.

           

            γ΄. Ἐκτελοῦσε τή διακονία του προθύμως καί μέ χαρά.

            «λλ' οδενς λγον ποιομαι οδ χω τν ψυχν μου τιμαν μαυτ, ς τελεισαι τν δρμον μου μετ χαρς κα τν διακοναν ν λαβον παρ το Κυρου ησο, διαμαρτρασθαι τ εαγγλιον τς χριτος το Θεο » (Πράξεων κ΄ 24).

       Δέν κουραζόνταν νά ἐργάζεται γιά νά ἐκπληρώσει τά πνευματικά του καθήκοντα. Τρεφόταν ἀπό τήν συνεχή λειτουργική ζωή καί τήν διδαχή τοῦ λόγου τοῦ Θεοῦ. Δέν διεξεδίκησε πρόσκαιρη δόξα, οὔτε φθειρόμενο πλοῦτο, οὔτε κοσμικά ἀξιώματα. Θεωροῦσε τήν ἱερωσύνη ὡς τό μέγα ἀξίωμα καί τήν ποιμαντική «τέχνη τεχνῶν καί ἐπιστήμη ἐπιστημῶν ἄγειν τό πολυτροπώτατον ζῶον τόν ἄνθρωπον» κατά τόν μεγάλο Πατέρα τῆς Ἐκκλησίας Γρηγόριο Θεολόγο (Ἀπολογητικός τς ες τόν Πόντον φυγς νεκεν, καί αθις πανόδου κεθεν, μετά τήν το πρεσβυτέρου χειροτονίαν, ν τί τό τς ερωσύνης πάγγελμα,  PG 35, 425).

            Τόν χρόνο του διέθετε νύκτα καί ἡμέρα γιά ὅλους καί γιά ὅλα. Ἐργαζόταν πολύ. Ξεκουραζόταν ἐλάχιστα. Πάντα χαιρόταν ὅταν ἐκτελοῦσε τήν ἀποστολή του. Τήν πόρτα τῆς Ἱερᾶς Ἀρχιεπισκοπῆς δέν ἔκλεισε σέ κανένα. Στό γραφεῖο του ἄκουγε ὅλους μέ προσήνεια, μέ ὑπομονή καί μέ κατανόηση. Γιά ὅλα ἐνεργοῦσε ἀκόμη καί γιά ἐκεῖνα πού ἐνδεχομένως ἐθωροῦνταν περιττά καί ἀσήμαντα. Ἤθελε νά είναι ἐπίκαιρος, συνεπής, καταδεκτικός, ἀποτελεσματικός, εὐεργετικός.  

           

            δ΄. Ἀδιάκοπος νουθεσία

            «Δι γρηγορετε, μνημονεοντες τι τριεταν νκτα κα μραν οκ παυσμην μετ δακρων νουθετν να καστον» (Πράξεων κ΄ 31).

            Στίς ἡμέρες μας ὅλο καί περισσότεροι ἄνθρωποι καταφεύγουν στίς νουθεσίες του γιά νά ἀντλήσουν δύναμη καί ἔμπνευση στόν ἀγώνα τῆς ζωῆς τους.

           

            ε΄. Ἐργάτης ἀφιλάργυρος πού εὐαγγελίσθηκε τήν ἀλήθεια τοῦ Θεοῦ ἀδαπάνως γιά τήν Ἐκκλησία

            Στήν διακονία του καί στή ζωή του ἀκολούθησε μέ συνέπεια τήν ἀποστολική πρακτική πού ἐκφράζεται στούς ἀποστολικούς λόγους.

            «ργυρου χρυσου ματισμο οδενς πεθμησα » (Πράξεων κ΄ 23)

            «Τς ον μο στιν μισθς; να εαγγελιζμενος δπανον θσω τ εαγγλιον το Χριστο, ες τ μ καταχρσασθαι τ ξουσίᾳ μου ν τ εαγγελίῳ » (Πρός Κορινθίους Α΄ θ΄ 18)

            στ΄ Ἡ  μέριμνα πασῶν τῶν Ἐκκλησιῶν

            «Χωρς τν παρεκτς πστασς μου καθ' μραν, μριμνα πασν τν κκλησιν. 29 Τς σθενε, κα οκ σθεν; τς σκανδαλζεται, κα οκ γ πυρομαι; » (Πρός Κορινθίους Β΄ ια΄ 28-29)

            Στήν πολυσχιδή διακονία του μεριμνοῦσε ὡς Ἀρχιεπίσκοπος γιά τήν Ἱερά Ἀρχιεπισκοπή του, ἀλλά καί ὡς Πρωθιεράρχης γιά τήν Τοπική μας Ἐκκλησία σέ σχέση μέ τίς λοιπές Τοπικές Ἐκκλησίες. Συμπαραστάθηκε στά προβλήματά τους καί ἀνέπτυξε τούς ὑφιστάμενους πνευματικούς δεσμούς κατά τήν ὀρθόδοξη Ἐκκλησιολογία.

            ζ΄  Ἐπιδίωκε τήν σωτηρία ὅλων

            «Κα γενμην τος ουδαοις ς ουδαος, να ουδαους κερδσω· τος π νμον ς π νμον, να τος π νμον κερδσω » (Πρός Κορινθίους Α΄ θ΄ 20)

            Ὅλος ὁ τρόπος του ἀναπτυσσόταν μέ καταλληλότητα γιά νά ἑλκύσει στόν Χριστό καί νά ἐμπνεύσει τήν πίστη σ’ ὅλους τούς ἀνθρώπους, ἰδιαιτέρως μάλιστα στούς νέους ἀνθρώπους γιά τούς ὁποίους πονοῦσε ὅταν ἀπεγοητεύοντο καί χαιρόταν στίς ἐπιτυχίες τους καί τίς διακρίσεις τους.

            η΄ Δύναμη του καί στήριγμά του εἶχε τόν λόγο τοῦ Θεοῦ

            «Κγ λθν πρς μς, δελφο, λθον ο καθ' περοχν λγου σοφας καταγγλλων μν τ μαρτριον το Θεο» (Πρός Κορινθίους Α΄ β΄ 1)

            Συνήθιζε νά λέγει, ὅτι ἡ πρώτη καί κύρια δύναμή μου εἶναι ὁ Θεός καί ἡ ἀλήθειά Του. Γι’ αὐτό καί δήλωνε καί τόνιζε, ὅτι δέν θά φοβηθῶ καί δέν θά ἐγκαταλείψω τήν διακονία μου νά διαδίδω τό λόγο τοῦ Θεοῦ, νά ὑπηρετῶ τήν Ἐκκλησία ὅσο κι’ ἄν ἐνοχλεῖ.

            θ΄ Φιλοπατρία –Φιλογένεια

            «δελφο, μν εδοκα τς μς καρδας κα δησις πρς τν Θεν πρ το σραλ στιν ες σωτηραν» (Πρός Ρωμαίους ι΄1)

            Ἀγάπησε καί ὑπηρέτησε τήν Πατρίδα μας. Μέ διάκριση ἐξέφερε καί κατέθετε τήν ἄποψή του γιά τήν πρόοδο, γιά τήν εὐημερία τῶν Ἑλλήνων πού τούς ὁραματιζόταν ἑνωμένους, κοσμουμένους μέ τήν πνευματική παράδοση τους, τήν ἱστορία τους, τήν γλῶσσα τους, τόν πολιτισμό τους νά ζοῦν ἀνάμεσα στούς ἄλλους λαούς εἰρηνικά προβάλλοντας τήν λαμπρή κληρονομιά τῶν πατέρων τους.

                                                                        * * * * *

  1. Μελετῶντας τίς ἑνότητες τοῦ βιβλίου αὐτοῦ πού ἐπιμελήθηκε ὁ Ἐλλογιμώτατος κ. Σωτήριος Μπαλατσούκας θά διαπιστώσετε αὐτά πού προηγουμένως σᾶς ἐξέθεσα.

* * * * *

            Εὐχαριστῶ τούς διοργανωτές γιά τήν τιμή νά μοῦ ἀναθέσουν τήν ὁμιλία αὐτή καί ὅλους ἐσᾶς πού τιμᾶτε τήν μνήμη ἑνός μεγάλου ἐκκλησιαστικοῦ ἄνδρα πού διακρίθηκε μέ τήν συγκροτημένη προσωπικότητά του καί ἔλαμψε ὡς ἀληθινός Πνευματικός Ἡγέτης.

20181205 165004

Ιερά Μητρόπολη

Καισαριανής Βύρωνος & Υμηττού

Φορμίωνος 83

16121, Καισαριανή

Τηλ. : 210 7224123 - 210 7237133

Fax : 210 7223584

email :info@imkby.gr

ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ

images